Türkiye’de Tütünle Mücadelede Devrim Niteliğinde Adım: Ömür Boyu Sigara Yasağı Geliyor

Sağlık Bakanlığı tarafından yaklaşık bir yıldır üzerinde çalışılan ve Ekim ayında TBMM’ye sunulması planlanan yeni kanun teklifi draftıyla tütün ve tütün ürünlerinin kullanımına yönelik tarihi kısıtlamalar hayata geçiriliyor. Yeni düzenleme; 2015 sonrası doğanlara ömür boyu satış yasağından “slim” sigaraların kaldırılmasına, restoranların açık alan kısıtlamalarından paketlere sağlık vergisi getirilmesine kadar köklü değişiklikler içeriyor.

Yeşilay Bilim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Toker Ergüder, yeni tütün kontrol kanunu teklifi hazırlıklarına ilişkin detayları paylaştı. Türkiye’de tütün kullanımının, özellikle kadınlar ve gençler arasında yeniden yükselişe geçtiğine dikkat çeken Ergüder, 2012’de 4,5 milyar paket olan yıllık sigara satışının 2025 yılında 8 milyar pakete ulaştığını belirterek radikal tedbirlerin kaçınılmaz hale geldiğini vurguladı.

1 Ocak 2015 Sonrası Doğanlara Ömür Boyu Tütün Yasağı

Taslakta öne çıkan en radikal madde, yeni nesillerin tütün ürünlerine erişimini tamamen engellemeyi hedefliyor. Düzenlemenin yasalaşması halinde 1 Ocak 2015 tarihinden sonra doğan bireylere hayatları boyunca tütün ürünlerinin satışı, kullanımı ve içilmesi yasaklanacak. Bunun yanı sıra 2040 yılı itibarıyla Türkiye genelinde tütün ürünlerinin üretimi ve satışının tamamen sonlandırılması hedefleniyor.

Lokanta Açık Alanlarında Sigara Yasağı ve Özel İzolasyon Alanları

Açık ve kapalı alan tanımlarında da büyük değişime gidiliyor:

• Lokantalar: Restoran ve lokantaların sadece kapalı değil, açık alanlarında da sigara içilmesi tamamen yasaklanacak.

• Park ve Kamu Alanları: Parklar, bahçeler ve kamu binalarının bahçelerinde sigara kullanımı, dışarıdan görünmeyecek şekilde özel olarak oluşturulacak izole alanlarla sınırlandırılacak. Böylece çocuk ve gençlerin sigara kullanımına tanıklık etmesinin önüne geçilecek.

“Slim” Sigaralar Satıştan Kaldırılıyor, Sağlık Vergisi Geliyor

Kadın ve genç kullanımını teşvik ettiği belirtilen ince (“slim”) sigaraların üretimi ve satışı sonlandırılarak tamamen standart paket uygulamasına geçilecek. Ayrıca sigara paketlerine eklenecek “sağlık vergisi” ile elde edilen gelir, doğrudan koruyucu ve geliştirici sağlık hizmetlerine aktarılacak. Reşit olmayanların sigara temin etmesini önlemek adına da kredi kartı ile satışlarda kimlik doğrulama sistemi zorunlu kılınacak.

Prof. Dr. Toker Ergüder, Yeşilay tarafından gerçekleştirilen saha araştırmalarında söz konusu kanun düzenlemesine toplum desteğinin yüzde 90’ın, sigara kullananlar arasındaki desteğin ise yüzde 60’ın üzerinde olduğunu kaydetti.